SCT Katowice 2026 – czy starsze ciężarówki i autokary mogą wjeżdżać do centrum? Sprawdziliśmy zasady

Strefa Czystego Transportu (SCT Katowice) to nowe obowiązki również dla przedsiębiorców transportowych. Czy starszy autokar może wjechać do centrum? Jakie wymagania muszą spełniać samochody ciężarowe? Czy możliwe jest uzyskanie indywidualnego zezwolenia na wjazd pojazdu niespełniającego norm emisji spalin? Wyjaśniamy obowiązujące zasady, uwzględniając informacje uzyskane w Urzędzie Miasta Katowice.

SCT Katowice – co powinni wiedzieć przewoźnicy?

Strefa Czystego Transportu w Katowicach obowiązuje od 29 czerwca 2026 r. Została ustanowiona uchwałą nr XXVII/505/26 Rady Miasta Katowice z 27 kwietnia 2026 r.

Jej głównym celem jest ograniczenie emisji zanieczyszczeń pochodzących z transportu drogowego. W praktyce oznacza to wprowadzenie określonych wymagań dotyczących pojazdów poruszających się po wyznaczonym obszarze miasta.

Choć SCT obejmuje stosunkowo niewielką część ścisłego centrum, nowe regulacje mogą mieć znaczenie dla firm transportowych realizujących:

• dostawy towarów do centrum Katowic,
• przewozy autokarowe i okazjonalne,
• obsługę wydarzeń kulturalnych i gospodarczych,
• usługi transportowe wymagające dojazdu samochodami ciężarowymi.

Co istotne, spełnienie wymagań SCT nie oznacza automatycznego prawa do przejazdu wszystkimi ulicami centrum. Niezależnie od zasad strefy nadal obowiązują lokalne ograniczenia ruchu, w tym zakazy wjazdu samochodów ciężarowych i ograniczenia tonażowe.

Jakie pojazdy mogą wjechać do SCT w Katowicach?

Wymagania dotyczące wjazdu zależą przede wszystkim od rodzaju napędu, normy emisji spalin, roku produkcji oraz ewentualnego wyłączenia przewidzianego w przepisach.

Dla pojazdów nieobjętych szczególnymi preferencjami lub wyłączeniami, do końca 2033 r. obowiązują następujące kryteria:

Wystarczy spełnienie jednego z dwóch kryteriów – odpowiedniej normy Euro lub wymaganego roku produkcji.

Odrębne zasady przewidziano dla określonych pojazdów mieszkańców. Nie należy jednak zakładać, że samochód należący do przedsiębiorstwa z siedzibą w Katowicach automatycznie korzysta z preferencji dla mieszkańców.

Starsze autokary i ciężarówki – czy mogą wjechać do centrum?

To szczególnie istotna kwestia dla przedsiębiorstw wykorzystujących pojazdy wyprodukowane przed 2009 r.

Z informacji uzyskanych w Wydziale Transportu Urzędu Miasta Katowice wynika, że pojazdy z silnikami Diesla nieobjęte szczególnym wyłączeniem powinny spełniać co najmniej normę Euro 5 lub być wyprodukowane nie wcześniej niż w 2009 r.

W praktyce oznacza to, że starsze autokary i samochody ciężarowe, które nie spełniają tych warunków, co do zasady nie mogą wjeżdżać do SCT.

Przykładowo:

Ocena dotyczy wymagań emisyjnych i zakłada brak konieczności stosowania odrębnych przepisów o wyłączeniach.

Szczególną uwagę powinny zwrócić na to przedsiębiorstwa wykonujące okazjonalne przewozy osób, transport wyposażenia oraz obsługę imprez w centrum Katowic.

Czy pojazdy specjalne mogą korzystać z wyłączeń?

Przepisy przewidują również wyłączenia dla określonych kategorii pojazdów, w tym pojazdów specjalnych.

Zgodnie z art. 2 pkt 36 ustawy Prawo o ruchu drogowym pojazd specjalny to pojazd samochodowy lub przyczepa przeznaczone do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia.

Należy jednak podkreślić, że sam charakter realizowanego przewozu nie przesądza o uznaniu pojazdu za specjalny.

Z informacji uzyskanych w Urzędzie Miasta Katowice wynika, że w przypadku wątpliwości dotyczących możliwości zastosowania wyłączenia konieczna jest indywidualna analiza rodzaju i przeznaczenia pojazdu.

Dlatego przedsiębiorcy wykorzystujący pojazdy o nietypowej konstrukcji lub przeznaczeniu powinni zweryfikować ich klasyfikację w dokumentach rejestracyjnych.

Czy można uzyskać specjalne zezwolenie na wjazd do SCT?

Nie przewidziano takiej możliwości.

Z informacji przekazanych przez Wydział Transportu Urzędu Miasta Katowice wynika, że przedsiębiorca nie może uzyskać indywidualnego zezwolenia na wjazd pojazdem, który nie spełnia wymagań SCT i nie korzysta z wyłączenia określonego w przepisach.

Oznacza to, że nawet uzasadniona potrzeba realizacji transportu, np. dostarczenia wyposażenia na wydarzenie, wykonania usługi lub obsługi instytucji publicznej, nie stanowi samodzielnej podstawy do odstępstwa od wymagań strefy.

To ważna informacja dla przewoźników, którzy planują wykorzystanie starszych pojazdów przy realizacji zleceń w centrum Katowic.

Zakaz wjazdu ciężarówek i ograniczenia tonażowe – odrębne przepisy

Przedsiębiorcy powinni pamiętać, że wymagania SCT i ograniczenia organizacji ruchu to dwa odrębne zagadnienia.

Samochód ciężarowy może spełniać wszystkie wymagania emisyjne, a mimo to nie mieć prawa przejazdu określoną ulicą ze względu na znak zakazu.

Dotyczy to między innymi ograniczeń tonażowych oraz zakazów ruchu poszczególnych kategorii pojazdów.

W tym przypadku istnieje jednak możliwość wystąpienia o odpowiednie zaświadczenie.

Z informacji uzyskanych w Urzędzie Miasta Katowice wynika, że przedsiębiorcy, którzy muszą przejechać samochodem ciężarowym przez drogę objętą zakazem ruchu lub ograniczeniem tonażowym, powinni zwrócić się do Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w Katowicach (MZUiM).

Zarządca drogi prowadzi procedurę dotyczącą możliwości uzyskania zaświadczenia na wjazd pod określony zakaz.

Uwaga! Uzyskanie takiego zaświadczenia nie zwalnia z obowiązku spełnienia wymagań SCT.

MZUiM Katowice

ul. Kantorówny 2a, Katowice
tel. 32 256 99 17

Jakie kary grożą za nieuprawniony wjazd?

Naruszenie zakazu wjazdu do Strefy Czystego Transportu stanowi wykroczenie określone w art. 96c Kodeksu wykroczeń.

Za nieuprawniony wjazd grozi grzywna do 500 zł.

Niezależnie od tego kierowca może ponosić odpowiedzialność za niestosowanie się do innych znaków drogowych, w tym zakazów ruchu i ograniczeń tonażowych.

Warto pamiętać, że kwestia dopuszczalności wjazdu do SCT powinna być sprawdzona jeszcze przed skierowaniem pojazdu do realizacji zlecenia.

Jak przygotować firmę transportową do obsługi zleceń w Katowicach?

Przed zaplanowaniem przejazdu przez centrum rekomendujemy:

1. Zweryfikować parametry pojazdu – normę Euro, rok produkcji, rodzaj napędu oraz dane w dokumentach rejestracyjnych.
2. Sprawdzić granice SCT – ustalić, czy miejsce dostawy, załadunku, rozładunku lub odbioru pasażerów znajduje się w strefie.
3. Przeanalizować możliwe wyłączenia – szczególnie w przypadku pojazdów specjalnych lub innych kategorii objętych wyjątkami.
4. Sprawdzić ograniczenia organizacji ruchu – niezależnie od wymagań SCT.
5. Uzyskać niezbędne uzgodnienia – jeśli przejazd wymaga wjazdu pod znak zakazu, odpowiednio wcześniej skontaktować się z zarządcą drogi.

Podsumowanie – dwa rodzaje ograniczeń, dwa odrębne obowiązki

Strefa Czystego Transportu w Katowicach to kolejny element, który przewoźnicy muszą uwzględniać podczas planowania zleceń transportowych.

Najistotniejsze jest rozróżnienie ograniczeń wynikających z wymagań emisyjnych oraz zakazów dotyczących ruchu ciężarówek.

Pojazd spełniający normy SCT nie uzyskuje automatycznego prawa przejazdu wszystkimi ulicami centrum. Z kolei zezwolenie na przejazd pod znak zakazu nie uprawnia do naruszenia wymagań SCT.

Kancelaria Transportowa KOBEN przypomina, że właściwa weryfikacja pojazdu i trasy jeszcze przed realizacją przewozu pozwala ograniczyć ryzyko naruszenia przepisów, kar oraz problemów organizacyjnych związanych z obsługą transportu.

Podstawa prawna:

• Uchwała nr XXVII/505/26 Rady Miasta Katowice z 27 kwietnia 2026 r.
• Ustawa z 11 stycznia 2018 r. o elektromobilności i paliwach alternatywnych.
• Ustawa z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym.
• Art. 96c ustawy z 20 maja 1971 r. Kodeks wykroczeń.

📞 Skontaktuj się z KOBEN